5 złotych polskich 1831

Z Polska Encyklopedia Numizmatyczna
Przejdź do nawigacji Przejdź do wyszukiwania
5 złotych polskich 1831
Dane podstawowe
Emitent

Bank Polski

Nominał

5 złotych

Rocznik

1831

Emisja
Mennica

Warszawa

Nakład

22 571 sztuk

Data emisji

10 lutego 1831

Data wycofania

1 czerwca 1838

Opis fizyczny
Masa

15,54 g

Średnica

31,5 mm

Materiał

srebro Ag868

Rant

z wklęsłym napisem

Stempel

zwykły

Uwagi

moneta obiegowa

5 złotych polskich 1831 – moneta pięciozłotowa Królestwa Polskiego okresu powstania listopadowego, bita stemplami przygotowanymi w wyniku decyzji Rządu Tymczasowego z 10 lutego 1831 r., według niezmienionego wagowo systemu monetarnego z 1 grudnia 1815 r., opartego na grzywnie kolońskiej[1]. Wycofano ją z obiegu 1 czerwca 1838 r.[2][3]

Awers

Na tej stronie znajduje się ukoronowana dwudzielna tarcza, na której z lewej strony umieszczono polskiego orła, a z prawej pogoń litewską, u góry, w półkolu napis:

KRÓLESTWO POLSKIE

Dookoła znajdują się wypukły otok i perełki[4].

Rewers

Na tej stronie w wieńcu umieszczono nominał 5, pod nim napis „ZŁOT•”, poniżej „POL•”, a na dole wieńca znak intendenta mennicy w Warszawie – K.G. (Karola Gronaua). Całość otoczona otokowym napisem:

17211/625 Z GRZYW•CZYST•KOL• ROKU 1831

Dookoła znajdują się wypukły otok i perełki[4].

Istnieją odmiany:

  • brak kreski ułamkowej w 211/625[5],
  • błąd: 311/625 zamiast 211/625[6].

Rant

Umieszczono wklęsły napis[4]:

BOŻE ZBAW POLSKĘ

Opis

Monetę bito w mennicy w Warszawie, w srebrze próby 868, na krążku o średnicy 31,5 mm, masie 15,54 grama, w nakładzie 22 571 sztuk[7][4].

Stopień rzadkości rozpoznawanych odmian pięciozłotówek przedstawiono w tabeli[8]:

Odmiana Stopień rzadkości Liczba egzemplarzy Zdjęcie
5 złotych polskich 1831 korona z 5 perełkami R2 3001–15 000 5 złotych polskich 1831 KG powstanie - korona z 5 perełkami.jpg
korona z 6 perełkami 5 złotych polskich 1831 KG powstanie - korona z 6 perełkami.jpg
5 złotych polskich 1831 bez kreski ułamkowej w 211/625 R3 601–3 000 5 złotych polskich 1831 bez kreski ułamowej.jpg
5 złotych polskich 1831 311/625 zamiast 211/625[6] ?

Zobacz też

Przypisy

  1. Karol Plage, Monety bite dla Królestwa Polskiego w latach 1815–1864 i monety bite dla miasta Krakowa w roku 1835 XXXVIII tablic, Warszawa: Polskie Towarzystwo Archeologiczne i Numizmatyczne Komisja Numizmatyczna, 1972, s. 5-8.
  2. Elżbieta Korczyńska, Borys Paszkiewicz, Mennictwo XIX i XX w., Kraków: Polskie Towarzystwo Archeologiczne i Numizmatyczne Oddział w Krakowie, 1989, s. 362.
  3. Adam Dylewski, Historia pieniądza na ziemiach polskich, wyd. pierwsze, Carta Blanca, 2011, s. 241.
  4. 4,0 4,1 4,2 4,3 Janusz Parchimowicz, Monety polskie, wyd. II, Szczecin: Nefryt, 2003, s. 102-104.
  5. Karol Plage, Monety bite dla Królestwa Polskiego w latach 1815–1864 i monety bite dla miasta Krakowa w roku 1835 XXXVIII tablic, Warszawa: Polskie Towarzystwo Archeologiczne i Numizmatyczne Komisja Numizmatyczna, 1972, s. 28-29.
  6. 6,0 6,1 Konrad Berezowski, Cennik monet polskich, panowanie Stanisława Augusta, okres porozbiorowy, wojna światowa i czasy ostatnie, Warszawa: Towarzystwo Numizmatyczne w Warszawie, 1934, s. 32.
  7. Władysław Terlecki, Mennica Warszawska 1765-1965, Wrocław-Warszawa-Kraków: Ossolineum, 1970, s. 274.
  8. Fortress Katalog – Internetowy Katalog Monet, Fortress Katalog – Internetowy Katalog Monet [dostęp 2017-09-05].